Twoja wyszukiwarka
Jesteś 9914866
odwiedzającym
poniedziałek 6 września 2010
PORADNIK MEDYCZNY > Układ pokarmowy
Czkawka i odbijania
Chyba prawie każdemu zdarzyła się kiedyś czkawka, polegająca na rytmicznych powtarzających się skurczach przepony. Skurcze te są niezależne od naszej woli, a ich przyczyną jest podrażnienie nerwu przeponowego. Przepona to główny mięsień oddechowy, dlatego czkawka jest tak dokuczliwa.
U osób zdrowych nie można ustalić przyczyny tej dolegliwości. Zaobserwowano, że może pojawić się po przejedzeniu, nadużyciu alkoholu lub wypiciu napojów gazowanych. Czasem pojawia się przy przemęczeniu lub po długotrwałym śmiechu. W tych przypadkach najczęściej czkawka szybko przemija. Czasem samoistnie, a czasem ustępuje po zatrzymaniu powietrza w płucach lub żuciu suchej kromki chleba. Jednak najskuteczniejsze jest podrażnienie nerwów krtani i przepony poprzez szybkie wypicie na głębokim wdechu zimnej wody lub przestraszenie. U ludzi młodych przyczyną czkawki może być nerwica. Może utrzymywać się wtedy długo, ale charakterystyczne jest, że znika w czasie snu.
Zdarza się, że czkawka towarzyszy różnym schorzeniom narządów klatki piersiowej lub jamy brzusznej np. w ostrych stanach zapalnych, nowotworach lub po zabiegach operacyjnych w obrębie klatki piersiowej czy jamy brzusznej. Może pojawić się również u chorych z guzem lub zapaleniem mózgu, z wylewem krwi do mózgu lub w zatruciach. Najczęściej wtedy jest uporczywa, nęka chorego również w nocy i może doprowadzić do wyczerpania fizycznego i psychicznego. Czkawka towarzysząca stanom chorobowym jest trudna do opanowania.
Innym rodzajem dolegliwości jest odbijanie, które polega na wyrzucaniu z żołądka gazu, któremu towarzyszą domieszki smakowe (np. kwaśne, gorzkie, pokarmowe) i zapachowe. Tym gazem najczęściej jest powietrze, które jest nieświadomie połykane. Gdy dochodzi do jego nadmiernego nagromadzenia w żołądku np. w czasie jedzenia i picia, pod wpływem stresu lub na skutek zaburzeń pracy tego narządu, zostaje ono gwałtownie usunięte na zewnątrz. Po odbiciu się powietrza chory może odczuwać ulgę. Niekiedy odbijania towarzyszą chorobom przewodu pokarmowego i wówczas, po przeprowadzeniu badań, należy leczyć chorobę. Często okazuje się, że jedyną przyczyną odbijań jest nadmierne połykanie powietrza. Aby zlikwidować tę dolegliwość należy pacjentowi wytłumaczyć jej mechanizm i przekonać, że połykanie powietrza można opanować.
lek. med. Ewa Pakuła
U osób zdrowych nie można ustalić przyczyny tej dolegliwości. Zaobserwowano, że może pojawić się po przejedzeniu, nadużyciu alkoholu lub wypiciu napojów gazowanych. Czasem pojawia się przy przemęczeniu lub po długotrwałym śmiechu. W tych przypadkach najczęściej czkawka szybko przemija. Czasem samoistnie, a czasem ustępuje po zatrzymaniu powietrza w płucach lub żuciu suchej kromki chleba. Jednak najskuteczniejsze jest podrażnienie nerwów krtani i przepony poprzez szybkie wypicie na głębokim wdechu zimnej wody lub przestraszenie. U ludzi młodych przyczyną czkawki może być nerwica. Może utrzymywać się wtedy długo, ale charakterystyczne jest, że znika w czasie snu.
Zdarza się, że czkawka towarzyszy różnym schorzeniom narządów klatki piersiowej lub jamy brzusznej np. w ostrych stanach zapalnych, nowotworach lub po zabiegach operacyjnych w obrębie klatki piersiowej czy jamy brzusznej. Może pojawić się również u chorych z guzem lub zapaleniem mózgu, z wylewem krwi do mózgu lub w zatruciach. Najczęściej wtedy jest uporczywa, nęka chorego również w nocy i może doprowadzić do wyczerpania fizycznego i psychicznego. Czkawka towarzysząca stanom chorobowym jest trudna do opanowania.
Innym rodzajem dolegliwości jest odbijanie, które polega na wyrzucaniu z żołądka gazu, któremu towarzyszą domieszki smakowe (np. kwaśne, gorzkie, pokarmowe) i zapachowe. Tym gazem najczęściej jest powietrze, które jest nieświadomie połykane. Gdy dochodzi do jego nadmiernego nagromadzenia w żołądku np. w czasie jedzenia i picia, pod wpływem stresu lub na skutek zaburzeń pracy tego narządu, zostaje ono gwałtownie usunięte na zewnątrz. Po odbiciu się powietrza chory może odczuwać ulgę. Niekiedy odbijania towarzyszą chorobom przewodu pokarmowego i wówczas, po przeprowadzeniu badań, należy leczyć chorobę. Często okazuje się, że jedyną przyczyną odbijań jest nadmierne połykanie powietrza. Aby zlikwidować tę dolegliwość należy pacjentowi wytłumaczyć jej mechanizm i przekonać, że połykanie powietrza można opanować.
lek. med. Ewa Pakuła